Vis · Meren, rivieren & vijvers
Coregonus wartmanni (Blaufelchen)
● Bestand ingestort · vangststop 2024–2026
Het visitekaartje van de Bodensee: een slanke, zilveren vis die al in 1437 tot in Bozen werd verkocht. Toen de stand instortte, besloten Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland samen tot een vangststop. Nu zijn er de eerste tekenen van herstel.
| Leefgebied | Het open, diepe water van de Bodensee |
| Lengte | Meestal 30–40 cm |
| Actief | In scholen; volgt het plankton door de waterlagen |
Kaart I van IV
Ecologisch paspoort
| Herkenning | Slanke, zalmachtige vis, zilverwit op de flanken en groenig op de rug, met een kleine vetvin |
| Dieet | Zoöplankton, zoals watervlooien en roeipootkreeftjes |
| Familie | Houtingachtigen, verwant aan zalm en forel |
Waar kom je ze tegen?
Moeilijkheid: ●●●●● Zeldzame kans
De Blaufelchen leeft in het open, diepe water en komt zelden in de buurt van de oever. In het wild zie je hem bijna nooit.
| Bodensee | Vooral de Obersee, het grote, diepe deel van het meer |
| Tip | Bezoek een van de vissershavens rond het meer, zoals Langenargen of Wasserburg, en praat met de beroepsvissers |
Wist je dat beroepsvissers in 1978 een recordvangst van meer dan 1.200 ton Felchen binnenhaalden? In het jaar voor de vangststop was dat nog maar 21 ton.
Kaart II van IV
Gedrag & seizoen
Felchen trekken in scholen door het open water, achter het plankton aan. In december paaien ze; de vissers vangen dan een deel van de paaivissen om eitjes te winnen voor de kwekerijen. De jonge visjes worden na het uitkomen weer in het meer uitgezet, op 80 tot 100 meter diepte. Felchen zijn pas na drie tot vijf jaar geslachtsrijp.
| December | Paaitijd; vissers winnen eitjes voor de kwekerijen |
| Voorjaar | Larven en jonge visjes groeien op dankzij de planktonbloei |
| Zomer – herfst | In scholen in het open, diepe water |
Wanneer zie je ze het best?
| jan | feb | mrt | apr | mei | jun | jul | aug | sep | okt | nov | dec |
| winter | lente | zomer · diep water | herfst | paai | |||||||
■ Goede kans ■ Redelijke kans ■ Lastig
Kaart III van IV
Van dier tot bord
Felchen heeft fijn, wit en mager vlees met een zachte smaak, en was eeuwenlang de ‘broodvis’ van de beroepsvissers aan de Bodensee. Toen de stand instortte, besloten de landen rond het meer tot een vangststop voor de Obersee, van januari 2024 tot en met december 2026.
De oorzaken zijn complex. Genoemd worden de invasieve driedoornige stekelbaars, die een tijd lang tot 90 procent van de vissen in het open water uitmaakte en met de Felchen om voedsel concurreerde, de quaggamossel, minder voedingsstoffen in het water en de klimaatverandering. Vissers wijzen ook op de aalscholver; over die rol wordt nog gediscussieerd.
Voorzichtig herstel: in 2024 verdween ongeveer 80 procent van de stekelbaarzen, om nog onbekende redenen. Sindsdien groeien de Felchen weer goed en zijn er meer oudere en grotere vissen. Daarom mag er van mei tot en met augustus 2027 weer beperkt op Felchen worden gevist, met maximaal drie per dag voor hengelaars. Of het herstel blijvend is, weten onderzoekers pas rond 2028.
Dit zijn algemene seizoens-/bereidingsindicaties, geen officiële visserijregels of voedselveiligheidsgarantie. Check lokale regelgeving en betrouwbare bronnen.
Kaart IV van IV
Recept & traditie
Felchenfilet ‘Müllerin Art’
| Vis | Felchenfilets met vel |
| Bereiding | Licht door de bloem halen en op het vel goudbruin bakken in boter |
| Afwerking | Bruine boter met citroensap, peterselie en eventueel kappertjes |
| Erbij | Peterselieaardappeltjes en een frisse salade |
De Felchen hoort al eeuwen bij de Bodensee: al in 1437 werd hij als exportvis tot in Bozen verkocht. Voor restaurants rond het meer was de Blaufelchen het culinaire visitekaartje, en de vangststop was voor vissers en koks een grote omslag. Tijdens de stop komt de Felchen op de kaart vaak uit andere meren; let dus op de herkomst.
Dit zijn algemene seizoens-/bereidingsindicaties, geen officiële visserijregels of voedselveiligheidsgarantie. Check lokale regelgeving en betrouwbare bronnen.
Veelgestelde vragen
Vragen over de Bodensee-Felchen
Waarom mag er niet op Felchen worden gevist?
De stand was ingestort. Daarom geldt in de Bodensee-Obersee een vangststop van januari 2024 tot en met december 2026.
Wanneer mag er weer op Felchen worden gevist?
Van mei tot en met augustus 2027 mag er weer beperkt worden gevist, voor hengelaars maximaal drie Felchen per dag. Check altijd de actuele regels.
Waarom ging het zo slecht met de Felchen?
Door een combinatie van factoren: de invasieve stekelbaars, de quaggamossel, minder voedingsstoffen en de klimaatverandering. Ook de aalscholver wordt genoemd.
Gaat het nu beter met de Felchen?
Er zijn goede tekenen: sinds de stekelbaars sterk is afgenomen, groeien de Felchen weer goed. Of het herstel blijvend is, weten onderzoekers pas rond 2028.
Leefgebied · Duitsland
