Zoogdier · Ardennen
Felis silvestris
● IUCN: niet bedreigd · strikt beschermd
Hij lijkt op een stevige gestreepte huiskat, maar is een echt wild dier dat mensen mijdt. De wilde kat leeft verborgen in de bossen van de Ardennen en is een van de schuwste zoogdieren van de Lage Landen.
| Leefgebied | Grote loofbossen met open plekken en bosranden |
| Gewicht | 3–7 kg |
| Actief | Schemering en nacht |
Kaart I van IV
Ecologisch paspoort
| Herkenning | Grijsbruine, wazig gestreepte vacht; korte, dikke staart met een stompe zwarte punt en drie tot vijf zwarte ringen |
| Verschil met huiskat | Forser, met een dikkere staart; de donkere rugstreep stopt bij de staartwortel |
| Dieet | Vooral muizen en woelmuizen, soms vogels en jonge konijnen |
Waar kom je ze tegen?
| België | De bossen van de Ardennen en de Gaume |
| Nederland | Sinds kort ook in Zuid-Limburg, in kleine aantallen |
| Tip | Zelf zien is zeldzaam; wildcamera’s van natuurorganisaties geven de beste beelden |
Wist je dat onze huiskat níet afstamt van de Europese wilde kat? Huiskatten stammen af van de Afrikaanse wilde kat uit het Midden-Oosten.
Kaart II van IV
Gedrag & seizoen
De wilde kat is een eenling met een groot territorium. Hij jaagt vooral langs bosranden en op open plekken, waar de muizen zitten. Overdag rust hij in een holle boom, een rotsspleet of een oud vossenhol.
| Januari – maart | Paartijd |
| April – mei | Twee tot vier jongen in een verborgen schuilplek |
| Herfst | Jongen trekken weg en zoeken een eigen gebied |
Kaart III van IV
Rol in het ecosysteem
Als muizenjager houdt de wilde kat de aantallen knaagdieren in het bos in toom. Zijn grootste bedreiging is niet de jacht, maar de huiskat: wilde katten kruisen met verwilderde huiskatten, waardoor de echte wilde kat langzaam kan verdwijnen. Ook het verkeer kost veel dieren het leven.
Zelf helpen? Woon je in of bij de Ardennen? Laat je eigen kat castreren of steriliseren. Zo voorkom je dat huiskatten zich met wilde katten vermengen.
Kaart IV van IV
Verhalen & cultuur
De wilde kat stond eeuwenlang voor onafhankelijkheid en strijdlust. De Schotse Clan Chattan draagt hem in zijn wapen, met de lijfspreuk Touch not the cat bot a glove: raak de kat niet aan zonder handschoen. In de Ardennen werd hij lang als schadelijk gezien en bejaagd. Pas sinds hij beschermd is, krijgt hij de kans terug te keren.
Veelgestelde vragen
Vragen over de wilde kat
Hoe zie je het verschil tussen een wilde kat en een huiskat?
De wilde kat is forser, met een dikke staart met een stompe zwarte punt en enkele duidelijke zwarte ringen. De donkere streep over zijn rug stopt bij de staartwortel.
Komt de wilde kat voor in Nederland?
Ja, sinds enkele jaren in kleine aantallen in Zuid-Limburg, vanuit de Ardennen en de Eifel.
Is de wilde kat beschermd?
Ja, in België en Nederland is de wilde kat strikt beschermd. Wereldwijd staat hij als niet bedreigd op de IUCN Rode Lijst.
Leefgebied · België
