Zoogdier · Akker & polder
Lepus europaeus
● IUCN: niet bedreigd
Lange oren met zwarte puntjes, krachtige achterpoten en een topsnelheid van zo’n 70 kilometer per uur. De haas is een echte bewoner van het open veld: hij vertrouwt niet op een hol, maar op zijn schutkleur en zijn snelheid.
| Leefgebied | Akkers, weilanden en duinen |
| Gewicht | 3–5 kg |
| Actief | Vooral ’s avonds en ’s nachts |
Kaart I van IV
Ecologisch paspoort
| Leefgebied | Open landschap: akkers, graslanden, dijken en duinen |
| Herkenning | Geelbruine vacht, lange oren met zwarte punt, lange achterpoten, amberkleurige ogen |
| Dieet | Grassen, kruiden en gewassen; in de winter ook knoppen en boomschors |
| Lengte | 50–70 cm |
Een haas is geen groot konijn. Hazen zijn groter, hebben langere oren met zwarte puntjes en graven geen holen. Overdag liggen ze plat in een ondiep kuiltje in de grond, de ‘leger’, en vertrouwen ze op hun schutkleur.
Waar kom je ze tegen?
| Platteland | Akkers en weilanden in heel Nederland |
| Kust | In de duinen, van Zeeland tot de Waddeneilanden |
| Tip | Kijk in maart en april vroeg in de ochtend over een open akker: dan zie je ze het vaakst |
Wist je dat jonge hazen met een vacht en open ogen worden geboren? Konijnen komen kaal en blind ter wereld in een hol. Een jonge haas kan zich vanaf de eerste dag verstoppen in het veld.
Kaart II van IV
Gedrag & seizoen
In het voorjaar zie je soms twee hazen die rechtop tegenover elkaar staan en elkaar met de voorpoten slaan. Lang werd gedacht dat dit twee mannetjes waren die om een vrouwtje vochten. Meestal is het juist een vrouwtje dat een te opdringerig mannetje van zich af slaat.
Een moederhaas laat haar jongen overdag alleen achter en komt maar één keer per dag, rond de schemering, terug om ze te zogen. Vind je een jonge haas alleen in het veld? Laat hem liggen: hij is niet verlaten.
| Februari – maart | Begin van de paartijd; hazen ‘boksen’ |
| Maart – september | Drie tot vier worpen per jaar |
| Zomer | Jonge hazen verstopt in akkers en graslanden |
| Winter | Solitair; eten ook knoppen en schors |
Kaart III van IV
Van dier tot bord
Hazenvlees is donkerrood, heel mager en heeft een uitgesproken, diepe wildsmaak: veel sterker dan konijn. Daardoor is het bij uitstek geschikt voor lang stoven, waarbij het vlees mals wordt en de saus een volle, donkere smaak krijgt.
Haas is een klassieker van de wildkaart in het najaar en de winter, en je vindt hem bij de poelier. Hazenrug kun je ook kort bakken, maar het grootste deel van de haas eindigt traditioneel in de stoofpan.
| Hazenrug | Het malste stuk; kort bakken en rosé serveren |
| Achterbouten | Voor stoven of langzaam braden |
| Voorbouten | Ideaal voor hazenpeper en ragout |
Dit zijn algemene seizoens-/bereidingsindicaties, geen officiële jachttijden of voedselveiligheidsgarantie. Check lokale regelgeving en betrouwbare bronnen.
Kaart IV van IV
Recept & traditie
Hazenpeper
| Vlees | Voor- en achterbouten van de haas |
| Smaakmakers | Rode wijn, een scheut azijn, uien, laurier, kruidnagel en peperkorrels |
| Bereiding | Een nacht marineren, aanbraden en 2,5 à 3 uur zacht stoven |
| Binden | Met ontbijtkoek en een stukje pure chocolade, voor een donkere, glanzende saus |
Hazenpeper is een van de oudste wildgerechten van de Lage Landen: een stoofpot met een pittige, zuurzoete saus. Traditioneel werd de saus gebonden met het bloed van de haas. Tegenwoordig gebruiken de meeste koks ontbijtkoek en chocolade, wat bijna dezelfde diepe smaak geeft.
De paashaas komt uit Duits volksgeloof en werd eind zeventiende eeuw voor het eerst beschreven. De haas stond al lang voor vruchtbaarheid en het nieuwe voorjaar: precies de tijd waarin hazen in het veld te zien zijn.
Dit zijn algemene seizoens-/bereidingsindicaties, geen officiële jachttijden of voedselveiligheidsgarantie. Check lokale regelgeving en betrouwbare bronnen.
Veelgestelde vragen
Vragen over de haas
Wat is het verschil tussen een haas en een konijn?
Een haas is groter, heeft langere oren met zwarte puntjes en langere achterpoten. Hazen leven bovengronds in het open veld; konijnen leven in groepen in holen.
Waarom boksen hazen?
Meestal is het een vrouwtje dat een opdringerig mannetje afweert in de paartijd, in februari en maart. Het is dus zelden een gevecht tussen twee mannetjes.
Hoe hard kan een haas rennen?
Tot zo’n 70 kilometer per uur. Daarnaast maakt hij scherpe zigzagbewegingen om achtervolgers af te schudden.
Wat moet ik doen als ik een jonge haas vind?
Laat hem liggen en loop door. De moeder komt maar één keer per dag terug om te zogen; het jong is dus niet verlaten.
Wat is hazenpeper?
Een klassieke stoofpot van hazenvlees in rode wijn met azijn, uien en kruiden. De saus wordt vaak gebonden met ontbijtkoek en een stukje pure chocolade.
